Leonotis ocymifolia, nke a na-akpọkarị Wild Dagga ma ọ bụ Klip Dagga, bụ osisi ọgwụ dị ịrịba ama nke ejirila ya kpọrọ ihe maka ọgwụgwọ ya kemgbe ọtụtụ narị afọ. Osisi herbaceous, nke nwere ifuru tubular ya na-acha uhie uhie, sitere na South Africa wee banye na ọgwụ ọdịnala n’ihi ọtụtụ uru ahụike ya.
Leonotis ocymifolia na-etokarị ruo mita 1 ruo 2 n’ịdị elu, na-etolite nhazi siri ike ma kwụ ọtọ. Àgwà ntolite ya na-abụkarị ohia na kọmpat, yana ọtụtụ ị ga-esi na ya pụta. Osisi ndị a nwere akụkụ anọ ma ọ bụ akụkụ anọ, njirimara a na-ahụkarị na osisi nke ezinụlọ mint.
A na-ahazi akwụkwọ nke Leonotis ocymifolia n’ụzọ dị iche n’akụkụ ị ga. Ha nwere ụdị lance ma ọ bụ ovate nwere akụkụ serated, na-enye ha ọdịdị pụrụ iche. Akwụkwọ ndị ahụ na-acha akwụkwọ ndụ akwụkwọ ndụ ma nwee udidi siri ike n’elu elu.
Otu n’ime akụkụ kachasị adọrọ adọrọ nke Leonotis ocymifolia bụ ifuru ya na-adọrọ adọrọ. A na-ahazi okooko osisi tubular n’ụra ma ọ bụ ụyọkọ dị n’akụkụ akụkụ elu nke ị ga-eme ka ihe ngosi na-adọrọ adọrọ..
Ifuru ahụ na-abụkarị oroma, ọ bụ ezie na a na-ahụ ọdịiche dị na ndò, sitere na oroma na-egbuke egbuke ruo na-acha ọbara ọbara-oroma. Okooko osisi ndị a na-egbuke egbuke na-eje ozi dị ka mgbama maka ndị na-eme pollinators, karịsịa nnụnụ na ụmụ ahụhụ, n’ihi ọdịdị ha nwere ọgaranya nectar.
Mgbe okooko gachara, osisi ahụ na-ewepụta obere capsules mkpụrụ osisi dị ka nut nke nwere mkpụrụ. A na-ejikọta capsules ndị a site na lobes calyx na-adịgide adịgide, akụkụ a na-ahụkarị na osisi nke ezinụlọ Lamiaceae. Ka capsules na-etolite, ha kewara emeghe, na-ahapụ mkpụrụ ahụ maka ịgbasa.
Sistemụ mgbọrọgwụ nke Leonotis ocymifolia nwere mgbọrọgwụ fibrous nke na-enyere aka ịkwado osisi ahụ n’enweghị nsogbu na ala. Mgbọrọgwụ ndị a na-ekere òkè dị mkpa na nnabata nke nri na nkwụsi ike n’ozuzu ya.
Leonotis ocymifolia sitere na South Africa na enwere ike ịhụ ya na-eto eto n’ọtụtụ ebe obibi, gụnyere ahịhịa ahịhịa, savannas, na n’akụkụ okporo ụzọ. A na-eme ya nke ọma na ụdị ala dị iche iche, a na-ahụkwa ya ka ọ na-eme nke ọma na mpaghara nwere ezigbo mmiri mmiri na ìhè anyanwụ.
N’ime obodo ya niile, Leonotis ocymifolia nwere mkpa omenala na ọgwụ. Obodo ụmụ amaala ejirila akụkụ nke osisi ahụ, gụnyere akwụkwọ na ifuru, ogologo oge maka ihe ndị nwere ike ịgwọ ya. Ojiji ọdịnala nke osisi gụnyere ibelata mgbu, ịkwado ahụike iku ume, na ịkwalite izu ike.
GỤKWUO: Uru ahụike ọgwụ 15 nke Apple-of-Peru (Nicandra Physalodes)
Uru ahụike ọgwụ Leonotis ocymifolia (Wild Dagga)
1. Mgbochi mgbu: Leonotis ocymifolia nwere ihe analgesic eke nke nwere ike inye aka belata mgbu, na-eme ka ọ bụrụ ọgwụgwọ bara uru maka ọnọdụ dị ka isi ọwụwa, ahụ mgbu na nkwonkwo mgbu.
2. Mmetụta mgbochi mkpali: Osisi ahụ nwere ogige ndị na-egosipụta mmetụta mgbochi mkpali, na-eme ka ọ baa uru maka ibelata mbufụt n’akụkụ dị iche iche nke ahụ.
3. Nkwado iku ume: Ojiji ọdịnala gụnyere iji Leonotis ocymifolia iji mee ka nsogbu iku ume dị mfe. Ihe ndị na-atụ anya ya nwere ike inye aka kpochapụ imi ma melite iku ume.
4. Nchegbu na Mbelata nchekasị: Osisi ahụ nwere ihe ndị na-eme ka ahụ dị jụụ nke nwere ike inye aka belata nchekasị na nchekasị, na-akwalite ntụrụndụ na ịdị mma n’ozuzu ya.
5. Enyemaka mgbari nri: A na-eji Leonotis ocymifolia mee ihe iji kwado mgbaze ma mee ka ahụ erughị ala digestive, na-eme ka ọ baa uru maka nsogbu ndị dị ka mgbaze na bloating.
6. Nkwalite antioxidant: Ọnụnọ nke antioxidants na osisi na-enyere aka ịlụso nrụgide oxidative ọgụ ma chebe mkpụrụ ndụ pụọ na mmebi nke radicals free kpatara.
7. Nkwado sistemu mgbochi: Ekwenyere na osisi a nwere mmetụta na-ebuli ọrịa ọgụ, nke nwere ike inyere ahụ aka ịgbachitere ọrịa na ọrịa.
8. Ọgwụgwọ ọnya: Omume ọdịnala gụnyere iji Leonotis ocymifolia maka ọgwụgwọ ọnya. Njirimara antimicrobial ya na-enyere aka igbochi ọrịa na ime ka usoro ọgwụgwọ dị ngwa.
9. Njirimara Antispasmodic: Mmetụta antispasmodic osisi nwere ike inye aka mee ka ahụ dị jụụ ma nye ahụ efe site na spasms na cramps.
10. Mmekwa obi: A maara Leonotis ocymifolia ka ọ na-enwe mmetụta na-eme ka ọnọdụ uche dịkwuo mma, na-enye aka mee ka ahụ dịkwuo mma na nghọta nke uche.
Gụkwuo: Chart Sistemụ Nleba Nri nke Kabeeji
Ụzọ eji eme ihe iji nweta uru ahụike enyere Leonotis ocymifolia (Wild Dagga)
1. Mgbochi ahịhịa: Kwadebe infusion nke ahịhịa na-enye ntụsara ahụ site n’itinye akwụkwọ mịrị amị, ifuru, ma ọ bụ ị ga-esi na Leonotis ocymifolia n’ime mmiri ọkụ. See mmiri ma wunye ya n’ime iko. Tinye otu teaspoon nke akwụkwọ Leonotis ocymifolia a mịrị amị, ifuru, ma ọ bụ ị ga na iko. Na-ekpuchi iko ma hapụ herbs ka ọ daa maka ihe dịka minit 10-15. Gbanyụọ infusion ahụ ma kporie ya ọkụ. Ị nwere ike iji mmanụ aṅụ mee ya ụtọ ma ọ bụrụ na achọrọ ya.
2. Tinctures: Tinctures na-etinye uche na mmiri mmiri nke na-enye ụzọ dị mma iji nweta ogige ọgwụ nke Leonotis ocymifolia. Jupụta ite iko na akwụkwọ Leonotis ocymifolia akpọnwụwo, ifuru, ma ọ bụ ị ga. Wunye mmanya na-aba n’anya (dị ka vodka ma ọ bụ brandi) n’elu ihe ọkụkụ, na-eme ka o kpuchie ya kpamkpam.
Mechie ite ahụ nke ọma ma chekwaa ya n’ebe dị jụụ, gbara ọchịchịrị maka ihe dị ka izu 4-6, na-ama jijiji mgbe ụfọdụ. Mgbe oge mgbada gachara, gbanye mmiri mmiri n’ime karama dropper. Iji mee ihe, were obere tincture na mmiri ma ọ bụ ihe ọṅụṅụ dị ka ọ dị mkpa.
3. Ngwa ngwa: Maka uru dị n’èzí, ị nwere ike ịmepụta mmanụ ma ọ bụ salves nke ejiri Leonotis ocymifolia wepụ. Enwere ike itinye ihe ndị a na ọnya, ọnya, ma ọ bụ ebe mgbu iji nyere aka na ọgwụgwọ na ahụ erughị ala. Tinye mmanụ na-ebu ibu (dị ka mmanụ aki oyibo ma ọ bụ mmanụ oliv) na Leonotis ocymifolia a mịrị amị site n’itinye ihe ọkụkụ ahụ n’ime mmanụ ma hapụ ya ka ọ nọdụ ruo ọtụtụ izu.
Ghichaa mmanụ ahụ etinyere ma jiri ya mee ihe maka ime manu ma ọ bụ salves. Gbazee beeswax ma gwakọta ya na mmanụ etinyere ya ka o wee nwee nkwekọ siri ike. Wunye ngwakọta n’ime obere akpa iji sie ike. Tinye ude na mpaghara emetụtara ka ọ dị mkpa.
4. iku ume: Ikuku uzuoku sitere na infusions Leonotis ocymifolia nwere ike inye enyemaka iku ume ma kwalite izu ike. Iji rite uru na iku ume, kwadebe infusion dị ọkụ nke Leonotis ocymifolia
Mmetụta dị n’iji Leonotis ocymifolia Osisi Ọgwụ
1. Mmeghachi omume nfụkasị ahụ: Ụfọdụ ndị mmadụ nwere ike na-enwe mmetụta maka ogige ndị dị na Leonotis ocymifolia ma nwee ike ịnweta mmeghachi ahụ nfụkasị ahụ. Mmeghachi omume ndị a nwere ike igosipụta dị ka rashes akpụkpọ, itching, ọbara ọbara, ma ọ bụ ọzịza. Ọ bụrụ na ị nwere a maara akụkọ ihe mere eme nke allergies, ya kasị mma ime a kwachie ule tupu iji ihe ọ bụla preparations nwere osisi.
2. Ahụ erughị ala nke eriri afọ: N’ọnọdụ ụfọdụ, iri nkwadebe nke Leonotis ocymifolia, dị ka infusions herbal ma ọ bụ tinctures, nwere ike ibute ahụ erughị ala eriri afọ. Nke a nwere ike ịgụnye mgbaàmà dị ka iwe iwe, ọgbụgbọ, ma ọ bụ mgbakasị nri nri. Malite na obere ego ma jiri nwayọọ nwayọọ na-abawanye usoro onunu ogwu nwere ike inye aka belata ihe ize ndụ dị otú ahụ.
3. Mmekọrịta na ọgwụ: Ọ bụrụ na ị na-aṅụ ọgwụ ugbu a, ọ dị mkpa ịkpọtụrụ ọkachamara ahụike tupu itinye Leonotis ocymifolia n’ime usoro gị. Ụfọdụ ogige dị na osisi ahụ nwere ike iji ọgwụ na-emekọrịta ihe, nwere ike imetụta arụmọrụ ha ma ọ bụ na-akpata mmetụta ndị na-achọghị.
4. Ime na inye ara: Ndị dị ime na ndị na-enye nwa ara kwesịrị ịkpachara anya mgbe ha na-eji ọgwụgwọ ahịhịa, gụnyere Leonotis ocymifolia. Nnyocha dị ntakịrị na nchekwa nke osisi n’oge ime na lactation, ya mere ọ dị mma ka ị zere iji ya n’oge ndị a iji gbochie ihe ize ndụ ọ bụla nwere ike ime nne na nwa.
5. Mmetụta Sedative: Ọ bụ ezie na Leonotis ocymifolias na-eme ka ahụ dị jụụ nwere ike ịba uru, ha nwekwara ike ịkpata ụra ma ọ bụ nkwụsịtụ, karịsịa mgbe ejiri ya na oke doses. Zere ihe omume chọrọ ịmụrụ anya, dị ka ịnya ụgbọ ala ma ọ bụ n’ịrụ nnukwu ígwè ọrụ, ma ọ bụrụ na ụra na-adị gị mgbe i jirisịrị osisi ahụ.
6. Mmekọrịta na ọnọdụ ahụike: Ọ bụrụ na ị nwere ọnọdụ ahụike dị n’okpuru, dị ka ọrịa imeju ma ọ bụ akụrụ, ọ dị mkpa ịkpọtụrụ onye na-ahụ maka ahụike tupu iji Leonotis ocymifolia. Ụfọdụ ogige dị na osisi nwere ike imetụta ọnọdụ ndị a.
7. Eji ogologo oge: Enwere oke nchekwa nchekwa ogologo oge dị maka Leonotis ocymifolia. Iji ogologo oge na imebiga ihe ókè nwere ike ibute nsonaazụ a na-atụghị anya ya. Ọ bụ ihe amamihe dị na ya iji osisi ahụ n’ókè na n’okpuru nduzi nke ọkachamara ahụike.
Uru nri nke Leonotis ocymifolia
1. Flavonoids: Leonotis ocymifolia nwere flavonoids, dị ka apigenin na luteolin derivatives, nke na-enye antioxidant Njirimara, na-enyere aka neutralize free radicals na ibelata mbufụt.
2. Phenolic acid: Ngwakọta dị ka rosmarinic, chlorogenic, na caffeic acid dị, na-enye uru antioxidant na mgbochi mkpali na-akwado ahụike cellular ma nwee ike ibelata ihe egwu ọrịa na-adịghị ala ala.
3. Diterpenoids: Labdane diterpenoids, gụnyere leonotin na nepetaefolin, na-enye aka na ọgwụ mgbochi ọrịa cancer na mmetụta nje, na-akwado ojiji ọdịnala maka ọrịa na ọrịa kansa.
4. Organic acid: Citric na malic acid, nke achọpụtara na akụkụ ikuku, na-enyere aka na usoro metabolic ma na-enye aka na ikike antioxidant nke osisi.
5. Mmanụ ndị dị mkpa: Mmanụ dị mkpa nke osisi ahụ, nke bara ụba na β-caryophyllene na germacrene D, na-egosipụta ihe mgbochi nje, karịsịa megide nje bacteria dị ka Staphylococcus aureus.
6. Tannin: Ogige polyphenolic ndị a na-enye mmetụta astringent na antioxidant, nwere ike inye aka na ọgwụgwọ ọnya na ahụike digestive.
7. Alkaloids: Dị ugbu a na obere ego, alkaloids nwere ike inye aka na mmetụta analgesic na mgbochi mkpali nke osisi ahụ, n’agbanyeghị na ha chọrọ iji nlezianya mee ihe n’ihi nsị nwere ike ime.
8. Saponins: Ogige ndị a nwere ike ịkwado ọrụ mgbochi ọrịa ma nwee mmetụta antimicrobial nwere ike, na-enye aka na omenala osisi maka ọrịa.
9. Terpenes: Monoterpenes dị ka limonene na (Z) -β-ocimene na mmanụ dị mkpa na-akwado ọrụ mgbochi na mgbochi mkpali, na-enyere ahụ ike iku ume.
10. Glycosides: Phenolic na flavonoid glycosides na-akwalite profaịlụ antioxidant nke osisi ahụ, na-akwado ọrụ ya n’ịlụso nrụgide oxidative ọgụ na mbufụt.
Ihe akaebe sayensị na ọmụmụ ihe gbasara Leonotis ocymifolia
1. Vagionas et al. (2007): Ọmụmụ ihe a tụlere mmanụ dị mkpa nke Leonotis ocymifolia, na-achọta ọrụ antimicrobial dị ịrịba ama megide Staphylococcus aureus na Staphylococcus epidermidis, na nnukwu ogige dị ka β-caryophyllene na germacrene D, na-akwado iji ya mee ihe maka ọrịa anụ ahụ (Vagionas, C., Graikou, K., Chinou, IB). et al., 2007).
2. Eguale et al. (2011): Nchoputa nke Eguale et al. gosipụtara na mmiri mmiri na mmiri na-egbu egbu nke akụkụ ikuku Leonotis ocymifolia gosipụtara ọrụ anthelmintic megide akwa Haemonchus contortus na larvae, na-akwado ojiji ọdịnala ya dị ka ascaricide (Eguale, T., Tadesse, D., & Giday, M., 2011).
3. Mufti et al. (2023): Ọmụmụ ihe a nyochara mmetụta nephroprotective nke Leonotis ocymifolia aerial akụkụ wepụ megide cisplatin na-akpata mmebi akụrụ na oke, na-egosi mbelata creatinine, uric acid na ihe nrịbama dị ka IL-6, nke sitere na ogige antioxidant ya (Hussein, RA, Abdel-Rahman, RF, et al., 2023).
4. Etsassala et al. (2020): Etsassala et al. labdane diterpenoids dịpụrụ adịpụ sitere na Leonotis ocymifolia, na-achọpụta na ogige dị ka nepetaefolin mụbara nnabata glucose na mkpụrụ ndụ akụrụ HEK293, na-akwado ojiji ọdịnala ya maka njikwa ọrịa shuga (Etsassala, NGR, Badmus, JA, et al., 2020).
5. Hussein et al. (2025): Nchọpụta a chọpụtara bis-spirolabdane ọhụrụ, 13S-nepetaefolin, sitere na Leonotis ocymifolia, na-egosi ọrụ cytotoxic megide mkpụrụ ndụ kansa ara na-adịghị mma (HCC70) nwere IC50 nke 24.65 µM, na-atụ aro ngwa nwere ike anticancer (Hussein, RA, et al., 2025).
6. Oyem et al. (2024): Oyem et al. chọpụtara na akụkụ n-butanol nke Leonotis ocymifolia gosipụtara ọrụ anticandidal siri ike megide Candida glabrata, na-enwe mmetụta cidal na 0.13 mg / mL, na-akwado iji ya maka ọrịa anụ ahụ fungal (Oyem, JC, et al., 2024).
Ajụjụ ndị a na-ajụkarị gbasara Leonotis ocymifolia
1. Kedu ihe a na-eji Leonotis ocymifolia?
A na-eji ya na ọgwụ ọdịnala na-agwọ ọrịa shuga, ọbara mgbali elu, ọrịa anụ ahụ, nsogbu iku ume, na mgbu, mgbe mgbe dị ka tii ma ọ bụ wepụ si na akwụkwọ na okooko osisi.
2. Leonotis ocymifolia ọ dị mma iji?
Ọ bụ ezie na a na-eji omenala eme ihe, ọ nwere alkaloids nke nwere ike ịdị na-egbu egbu na oke doses; kpọtụrụ onye na-ahụ maka ahụike tupu ejiri ya, ọkachasị maka oriri n’ime.
3. Kedu ka Leonotis ocymifolia si enyere aka na ọrịa shuga?
Nnyocha na-egosi na diterpenoids ya na-eme ka nnabata glucose dị na sel, na-akwado ojiji ọdịnala ya maka ijikwa ọkwa shuga dị n’ọbara.
4. Leonotis ocymifolia nwere ike ịgwọ ọrịa?
Ee, mmanụ ya dị mkpa na mpụta na-egosi ọrụ antimicrobial megide nje bacteria dị ka Staphylococcus aureus na fungi dị ka Candida glabrata.
5. Kedu ihe ndị bụ isi na-arụ ọrụ na Leonotis ocymifolia?
Ihe ndị dị mkpa gụnyere flavonoids, acid phenolic, diterpenoids (dị ka leonotin), na mmanụ dị mkpa (β-caryophyllene), na-enye aka na mmetụta ọgwụ ya.
6. Leonotis ocymifolia ọ dị ka Leonotis leonurus?
Ee e, ha bụ ụdị dị iche iche na ezinụlọ Lamiaceae; Leonotis ocymifolia nwere okooko osisi buru ibu ma nwee obi ike ma mara ya dị ka Klip Dagga, nwere ụdị ọgwụ ndị yiri ya mana pụrụ iche.
7. Enwere ike itolite Leonotis ocymifolia n’ụlọ?
Ee, ọ na-eme nke ọma na ala anwụ na-acha nke ọma ma nwee ike itolite dị ka osisi ịchọ mma, na-adọta ndị na-emetọ ihe dị ka aṅụ na hummingbirds.
8. Kedu ka esi akwado Leonotis ocymifolia maka ọgwụ?
A na-akpọcha akwụkwọ na okooko osisi maka teas, na-ese ya na ụtaba, ma ọ bụ were mmanya na-egbu egbu ma ọ bụ mmiri amịpụta ya maka ọgwụgwọ ọrịa dị iche iche.