Strophanthus boivinii, commonly referred to as the Twisted Cord Flower, is a captivating climbing plant that belongs to the Apocynaceae family. This family is renowned for containing various plants with potent medicinal properties. Native to certain regions of Africa, Strophanthus boivinii has captured the attention of botanists, herbalists, and enthusiasts alike due to its distinctive characteristics and traditional uses.
Strophanthus boivinii is characterized by its vigorous climbing nature, aided by its twining vines. These vines wind themselves around support structures, allowing the plant to reach greater heights. The leaves are elliptical and opposite, showcasing a glossy dark green coloration. The leaf arrangement on the stems is quite striking, adding to the plants visual appeal.
The flowers of Strophanthus boivinii are undoubtedly one of its most captivating features. They are pendulous and trumpet-shaped, with a pale yellow to creamy white hue. The intricate patterns on the petals add to their allure, making the plant a delightful addition to any landscape. The flowers fragrance, while not overpowering, carries a delicate sweetness that attracts pollinators.
Daraaraa booda, Strophanthus boivinii kaapsulaa dheeraa, mukaa kan sanyii hedduu of keessaa qabu ni uuma. Sanyiiwwan kun dandeettii qoricha ta’uu isaaniitiin addatti fedhii guddaa qabu. Isaanis xixiqqoo, bunni, fi bifa addaa qaxxaamuraa kan qaban yoo ta’u, biqiltoonni maqaa waliigalaa, Daraaraa Funyoo Qaxxaamuraa (Twisted Cord Flower) jedhaman kan uumudha.
Strophanthus boivinii kompaawundoota adda addaa kanneen amaloota qorichaaf gumaachan of keessaa qaba. Kanneen baay’ee kan beekaman gilgaalota onnee ti. Kompaawundootni kun sirna onnee fi ujummoolee dhiigaa irratti dhiibbaa guddaa kan qaban yoo ta’u, hojii onnee fi to’annoo dhiibbaa dhiigaa irratti dhiibbaa geessisu. Haa ta’u malee, humni isaanii yeroo qorichaaf itti fayyadaman of eeggannoodhaan qabachuu fi beekumsa ogeessaa barbaada.
Strophanthus boivinii haala qilleensaa tiroopikaalaa fi subtiroopikaalaa keessatti kan dagaagu yoo ta’u, yeroo baay’ee kutaalee Afrikaa hunda keessatti bosona keessatti argama. Biyyee bishaan akka gaariitti yaa’uu fi ifa aduu giddu galeessa ta’e filata. Hojii aadaa keessatti sanyii biqiltootaa yeroo baayyee ogeeyyii baala mukaa muuxannoo qabaniin walitti qabamee kan qophaa’u yoo ta’u, itti fayyadamni isaanii sirrii ta’e beekumsa sirrii waan barbaaduuf.
Seenaa keessatti aadaan Afrikaa adda addaa faayidaa qorichaaf qabuuf Strophanthus boivinii fayyadamaa turan. Sanyiiwwan biqiltootaa haala onnee fi dhukkuboota biroo furuuf qacaramaniiru. Haa ta’u malee, humna kompaawundoota isaa irraa kan ka’e biqiltuun kun itti fayyadama nageenya qabu mirkaneessuuf qophii fi doosiin isaa gadi fageenyaan hubachuu qaba.
Akkasumas Dubbisaa: 20 Faayidaa Fayyaa Qorichaa Senna italica (Italian Senna) .
Faayidaa Fayyaa Qorichaa Strophanthus boivinii (Daraaraa Funyoo Qaxxaamuraa) .
1. Deeggarsa Onnee fi Ujummoolee Dhiigaa: Strophanthus boivinii glycosides onnee kan of keessaa qabu yoo ta’u, kunis gahumsa paampii isaa guddisuudhaan hojii onnee irratti dhiibbaa gaarii qaba. Kompaawundootni kun haalawwan akka dadhabuu onnee dhiphinaafi dha’annaa onnee sirrii hin taaneef faayidaa qabaachuu danda’u. Sirna onnee fi ujummoolee dhiigaa fayya qabeessa ta’e eeguuf gumaachu.
2. Dambii Dhiibbaa Dhiigaa: Kompaawundootni Strophanthus boivinii keessa jiran akka vaazodilators ta’anii ujummoon dhiigaa akka boqotan gargaaruu fi marsaa dhiigaa fooyya’aa ta’e akka guddisu gargaaru. Kunis sadarkaa dhiibbaa dhiigaa to’achuuf gumaachuu danda’a, kunis fayyaa onnee waliigalaa keessatti waan barbaachisaa dha.
3. 3. . Tarkaanfii Dijiitaala Fakkaatu: Strophanthus boivinii cardenolides, kompaawundoota gocha qoricha digitalis wajjin walfakkaatu qaban of keessaa qaba. Kompaawundootni kun gahumsa paampii onnee guddisuu danda’u, kunis haalawwan akka dadhabuu onnee dhiphinaaf faayidaa qaba.
4. Amaloota Antiarrhythmic: 1.1. Qorannoon tokko tokko akka jedhanitti, Strophanthus boivinii amaloota farra arrhythmic agarsiisuu danda’a, kunis sirba onnee sirrii hin taane tasgabbeessuu fi arrhythmias balaa ta’e ittisuuf gargaara.
5. 5. . Dhukkubbii Hir’isuu: Akka aadaa keenyaatti, Strophanthus boivinii dhukkubbii hir’isuuf itti fayyadamaa tureera. Amalli dhukkubbii namatti hir’isu dhukkubbii gosa adda addaa irraa boqonnaa kan argamsiisu waan ta’eef qoricha uumamaa ta’uu danda’a.
6. 6. . Tarkaanfii Antioksidaantii: 1.1. Flavonoids fi phenolic compounds dabalatee wantootni biqiltootaa amaloota antioxidant qabu. Antioksidaantoonni kunniin raadikaalota bilisaa qaama keessatti miidhaa geessisan akka hin hojjenne gargaaruu danda’u, kunis fayyaa waliigalaatif gumaacha.
7. 7. . Deeggarsa Hafuura Baafannaa: Strophanthus boivinii bronchodilation guddisuu fi ujummoo qilleensaa cufamuu hir’isuun faayidaa sirna hargansuu dhiyeessuu danda’a. Haalota akka asmii fi biroonkaayitiidhaaf gargaaraa ta’uu danda’a.
8. 8. . Bu’aa Yaaddoo Hiikuu: 1.1. Qaamonni Strophanthus boivinii tokko tokko sirna narvii irratti dhiibbaa tasgabbeessuu qabaachuu danda’u, kunis yaaddoo hir’isuu fi boqonnaa guddisuu danda’a.
Akkasumas Dubbisaa: 10 Faayidaa Fayyaa Qorichaa Solanum aculeastrum (Sodom Apple) .
Faayidaa Fayyaa Strophanthus boivinii (Daraaraa Funyoo Qaxxaamuraa) Argamuuf Mala Itti Fayyadamaa
1. 1. . Qophii Tincture: 1.1. Baala ykn sanyii Strophanthus boivinii alkoolii keessatti jiisuudhaan tincture uumuu. Dhangala’aan walitti qabame kun doosiin xiqqaadhaan fudhatamuu danda’a. Tinctures faayidaa onnee fi ujummoolee dhiigaa kennuu fi fayyaa onnee deggeruu danda’a.
2. 2. . Zayitii Infused: 1.1. Zayitii infused baala Strophanthus boivinii zayita carrier keessatti macerating gochuun hojjechuu. Zayitiin kun dhukkubbii maashaalee, inflammation fi miira lafee hir’isuu danda’u salphisuuf bakka tokkotti dibamuu danda’a.
3. 3. . Shaayii Infuushinii: Baala Strophanthus boivinii goge bishaan ho’aa keessatti cuuphuudhaan shaayii qopheessi. Shaayiin baala mukaa kun madaalawaadhaan yoo dhugamu, boqonnaa namaaf kennuu fi tasgabbeessuu dandaʼa.
4. 4. . Dhiibbaa Alaa: Huccuu tokko dhangala’aa Strophanthus boivinii kan diilalla’e keessatti jiisuudhaan akka dhiibbaa ho’aa garaa irratti dibachuu. Malli kun fayyaa sirna hargansuu guddisuu fi dhiphina salphisuuf gargaaruu danda’a.
5. 5. . Hafuura baafachuu: . Danfaa qamadii Strophanthus boivinii afuura baafachuun dhiphina sirna hargansuu salphisuu fi karaa hafuura baafannaa ifa ta’e deeggaru.
6. 6. . Dabalata Dhiqannaa: Baala Strophanthus boivinii goggogaa bishaan dhiqannaa keessanitti dabaluudhaan muuxannoo tasgabbeessaa fi urgooftuu argadhaa. Malli kun faayidaa boqonnaa namaaf kennuu danda’a.
7. 7. . Bifa Budaa: 1.1. Baala Strophanthus boivinii goge caccabsuun gara budaa godhachuun qophii akka kaapsulaa ykn makaa baala mukaa keessatti hammachuu. Kunis doosiin sirrii fi deeggarsa onnee fi ujummoolee dhiigaa ta’uu danda’u ni hayyama.
8. 8. . Furmaata Gargle: 1.1. Falmii gargle qopheessuu kan diluted Strophanthus boivinii decoction fayyadamuun. Furmaata kanaan gargling gochuun dhukkubbii qoonqoo fi afaaniin namatti dhaga’amuu dhabuudhaaf boqonnaa kennuu danda’a.
Miidhaa Biqiltuu Qorichaa Strophanthus boivinii Fayyadamuun Qabu
1. Garaa kaasaa fi garaa kaasaa: Strophanthus boivinii sirnaan fayyadamuun ykn garmalee dhuguun mallattoo garaa kaasaa fi garaa kaasaa fiduu danda’a. Miidhaan cinaa kun sababa kompaawundoota ciccimoo biqiltootaa sirna bullaa’insa nyaataa irratti dhiibbaa geessisaniin uumamuu danda’a.
2. Dhukkuba garaachaa: . Namoonni dhuunfaa tokko tokko sababa Strophanthus boivinii fayyadamuu isaaniitiin garaachaan isaan mudachuu danda’a. Rakkoon garaachaa kun dhiibbaa biqiltoonni adeemsa bullaa’insa nyaataa irratti qaban irraa kan ka’e uumamuu danda’a.
3. Dha’annaa Onnee Sirrii Hin Taane: Bulchiinsi Strophanthus boivinii sirrii hin taane dha’annaa onnee sirrii hin taane, arrhythmias jedhamuunis beekama. Kunis barbaachisummaa doosiin sirrii fi qajeelfama ogummaa hubachiisa.
4. Alarjii: 1.1. Namoota dhuunfaa tokko tokko irratti alarjiin Strophanthus boivinii irratti uumamuu danda’a. Deebiin kun akka gogaa namaa dhangala’uu, qufa’uu, dhiita’uu ykn mallattoolee sirna hargansuu kan akka hafuura baafachuu dadhabuutti mul’achuu danda’a.
Gatii Soorataa Strophanthus boivinii (Daraaraa Funyoo Qaxxaamuraa) .
1. Boivinide A: 1.1. Boivinide A asoosama cardenolide glycoside hundee Strophanthus boivinii irraa adda baafame yoo ta’u, sarara seelii kaansarii irratti sochii saayitootoksiikii cimaa kan agarsiisu yoo ta’u, amaloota farra kaansarii isaa ta’uu danda’aniif karaa baay’ina seelii dhorkuudhaan gumaacha.
2. Boivinide B: 1.1. Kaardeenoolaayidii gilaayikoosaayidii kun, kan etaanoolii biqiltuu kanaa keessatti argamu, keessumaa seelii kaansarii ovaarii keessatti bu’aa farra baay’ina guddaa agarsiisa, kunis gahee inni dhukkuboota adda addaatiif qoricha aadaa fayyadamuu keessatti qabu deeggara.
3. Booyiviinaayidii C: . Gogaa fi bu’aa mukaa keessatti kan argamu boivinide C kompaawundii baayooaktiiwii dandeettii saayitootoksiik qabu yoo ta’u, biqiltoonni sababa farra maaykiroobiyaaniitiin infekshinii fi madaa yaaluuf itti fayyadaman gargaara.
4. Dijiitoksiijeeniinii 3-O- .[β-D-glucopyrananosyl-(1→4)-α-L-acofriopyranoside]: 1.1. Kaardenolaayidii gilaayikoosaayidii beekamaa kan baafame keessatti, inni maashaa onnee kontiraaktii guddisuudhaan bu’aa kaardiyootoonikii kenna, amaloota aadaa onnee kakaasan gosa waliin walsimuudha.
5. Korootoksiijeeniinii 3-O-β-D-boiviinosaayidii: 1.1. Gilaayikoosaayidiin kun biqiltoonni sochii farra inflammatory fi farra maaykiroobiyaaniif gumaacha, gocha gogaa fi haala gogaa gocha aadaatiin yaaluuf faayidaa qaba.
6. 17βH-Korootoksiijeeniinii 3-O-β-D-sarmentosaayidii: . Bu’aa hundee keessatti kan argamu yoo ta’u, faayidaa tiruu eeguu danda’u agarsiisa, gocha antioksidaantii fakkaatuun fayyaa seelii waliigalaa deeggara.
7. Uzarigenin 3-O-α-L-raamnoosaayidii: 1.1. Kaardenolaayidii biqiltuu kana keessa jiru kan sadarkaa sukkaara dhiigaa gadi buusu danda’u, itti fayyadama isaa qoricha sabaa to’annoo dhukkuba sukkaaraatiif gumaacha.
8. Saapooniinii: 1.1. Kompaawundootni sanyii keessa jiran kunniin amaloota farra maaykiroobiyaanii fi foomii kan kennan yoo ta’u, biqiltoonni infekshinii irratti ga’umsa isaanii kan guddisu yoo ta’u, madaan akka fayyu kan gargaarudha.
9. Flavonoids: 1.1. Flavonoids polyphenolic eegumsa antioxidant kan kennan yoo ta’u, dhiphina oksijiinii hir’isuu fi wal’aansa haala inflammatory kan akka colic deeggaru.
10. Kompaawundoota Feenoolikii: 1.1. Pheenolics akka gallic acid derivatives bu’aa farra inflammatory, fayyaa gogaa guddisuu fi miidhaa seelii ittisuuf gumaacha.
Ragaa Saayinsii fi Qo’annoo Haala Istiroophaanthus boivinii irratti
1. Sochii Saayitootoksiikii: 1.1. Karkare fi kkf. (2007) kaardenolayidii gilaayikoosaayidii haaraa (boivinides AF) ja’a hidda, gogaa fi muka Strophanthus boivinii irraa baafame irraa adda baasuun, seelii kaansarii ovaarii namaa (OVCAR-3) irratti saayitootoksiisii cimaa agarsiisuudhaan gatii IC50 0.09 hanga 0.28 μM gidduutti argamu, dandeettii farra kaansarii agarsiisa (Karkare, S., Adoo, E., Kaa’oo, S., Biroodii, P., Miilar, J. S., Andiriyaanjaafii, NM, . fi kkf., 2007, 2007. Joornaalii Oomishaalee Uumamaa, 70(9), 1456-1460) irratti kan ibsame dha.
2. Bu’aa Farra Baay’ina: Włodarczyk fi Gleńsk (2024) kaardenolaayidii gilaayikoosaayidii Strophanthus boivinii irraa gamaaggamaniiru, sarara seelii kaansarii ovaarii namaa keessatti sochii farra baay’ina isaanii kan calaqqisiisan, Na+/K+-ATPase dhorkuutiin kan walqabate, faayidaa wal’aansa kaansariif ta’uu danda’u kan deeggarudha (Włodarczyk, M., & Gleńsk, M., 2024, 2024, Biqiltoota, 13(14), 1987) irratti kan ibsame.
3. Amaloota Cardiotonic: 1.1. Orhan fi kkf. (2017) boivinii dabalatee gosoota Strophanthus qorataniiru, kaardenolaayidoonni akka boivinides moodeelota kilinika duraa keessatti kontiraaktii maayookaardiyaa akka guddisan argan, kunis faayidaa eegumsa onnee digitalis wajjin walfakkaatu agarsiisa, haa ta’u malee yaaddoo summii qaba (Orhan, IE, Gokbulut, A., & Senol, FS, 2017, Dizaayinii Qorichaa Yeroo Ammaa, 23(7), 1051-1059) irratti kan ibsame dha.
Waa’ee Strophanthus boivinii Gaaffiiwwan Yeroo Irra Deebi’anii Gaafataman
1. Strophanthus boivinii qoricha aadaa keessatti maaliif fayyadama?
Madagaskaar keessatti dhukkuba gogaa, garaachaa, madaa fi qufa’uu yaaluuf kan oolu yoo ta’u, bu’aa ba’ii bakka tokkotti ykn akka nyaata infekshinii fi dhukkuboota gogaa itti dibamudha.
2. Strophanthus boivinii fayyadamuun nageenya qabaa?
Sababa kaardenolaayidii gilaayikoosaayidiitiin summii guddaa kan qabu yoo ta’u, dha’annaa onnee sirrii hin taane ykn du’a fiduu danda’a; hordoffii yaalaa cimaa jalatti qofa fayyadamuu.
3. Strophanthus boivinii wal’aansa kaansarii fayyadamuu danda’aa?
Boivinide glycosides isaa qorannoowwan irratti seelii kaansarii irratti dhiibbaa saayitootoksiikii agarsiisu, garuu yaala mirkanaa’e waan hin taaneef qorannoo dabalataa barbaada.
4. Kutaaleen Strophanthus boivinii akkamii qorichaaf fayyadamu?
Hundeen, gogaan, mukaa fi sanyiiwwan gilaayikoosaayidii isaaniif kan fayyadamu yoo ta’u, adda durummaan madaa irratti bakka tokkotti fayyadamuuf ykn wal’aansa keessoo dhukkuba garaachaaf kan oolu bu’aa ba’ii keessatti.
5. Strophanthus boivinii amaloota farra maaykiroobiyaanii qabaa?
Yes, its saponins and cardenolides exhibit activity against bacteria, supporting traditional uses for gonorrhoea and infections.
6. Strophanthus boivinii dhalataa eessaa?
Madagaskaar keessatti kan argamu yoo ta’u, bosona goggogaa baala baqaqsuu fi bosona roobaa keessatti akka biqiltuu ykn mukaatti guddata.
7. Yeroo ulfaa Strophanthus boivinii fayyadamuun ni danda’amaa?
Glaayikoosaayidoonni gadameessaa akka ciccitu gochuun ulfi akka bahu taasisuu waan danda’aniif nageenya hin qabu; yeroo ulfaa ykn harma hoosisuu guutummaatti irraa fagaachuu.
8. Miidhaan Strophanthus boivinii maal fa’a?
Miidhaan inni geessisu garaa kaasaa, dha’annaan onnee sirrii hin taanee fi onneen namaa dhaabuu danda’a; qoricha onnee kan akka digoxin waliin balaadhaan wal-nyaata.
Gaaffii, yaada ykn gumaacha qabduu? Yoo akkas ta’e yaada keessan nuuf qooduuf saanduqa yaada armaan gadii kana bilisaan nuuf qoodaa. Akkasumas, odeeffannoo kana namoota fayyadamoo taʼuu dandaʼaniif gaarummaadhaan akka qooddan isin jajjabeessina. Yeroo tokkotti nama hunda bira gahuu waan hin dandeenyeef, gargaarsa dubbii kana babal’isuuf gootan dhuguma dinqisiifanna. Deeggarsa nuuf gootaniifis ta’e waan qooddaniif hedduu galatoomaa!
Hubachiisa: Barreeffamni kun barnootaafi odeeffannoo qofaaf kan qophaa’edha. Faayidaan fayyaa ibsame qorannoo saayinsii fi beekumsa aadaa irratti kan hundaa’edha. Isaanis gorsa fayyaa ogeessaa, qorannoo ykn yaala bakka bu’an miti. Yeroo hunda baala ykn qoricha uumamaa kamiyyuu dhimma yaalaaf fayyadamuu dura ogeessa eegumsa fayyaa mariisisaa.
Akkasumas Dubbisaa: Biyyee Keessan Fooyyessi: Biyyee Soorata Heddumina Qabu Uumuuf Dhugaawwan Kompostii Gochuu