I-Pelargonium inquinans, evame ukubizwa ngokuthi i-African Geranium noma i-Rooibos-scented Geranium, iyisitshalo esihlala isikhathi eside esingowomndeni wakwaGeraniaceae. Njengoba sidabuka ezindaweni eziluhlaza zaseNingizimu Afrika, lesi sitshalo asigcinanga nje ngokubukeka kwaso okumangalisayo kodwa futhi sithandwa ngenxa yezakhiwo zaso zokwelapha izizukulwane ngezizukulwane.
Amaqabunga e-Pelargonium inquinans ayisici esivelele, abonakala ngemiphetho yawo egobile futhi enama-serpent. Lawa maqabunga anombala oluhlaza ogqamile futhi ambozwe izinwele ezinhle ezifaka isandla ekubunjweni kwezitshalo. Uma ethintwa noma ephukile, amaqabunga akhipha iphunga elimnandi elifana netiye le-rooibos.
Iziqu zezitshalo ziqinile futhi zinamanzi amaningi, ziyakwazi ukugcina amanzi, okuyinto evumelana nendawo yazo eyomile. Iziqu zivame ukuba nombala obomvu, okwengeza ekubukekeni.
Izimbali ze-Pelargonium inquinans zikhiqiza amaqoqo athambile ezimbali ezipinki kuya ezimpunga ezifaka umbala okhanyayo ekubukekeni kwazo. Lezi zimbali zakhiwe ngamacembe amahlanu, anamaphethini ayinkimbinkimbi kanye nezimpawu eziheha abathuthi bempova.
Izimpande ze-Pelargonium inquinans zikhule kahle, okuvumela isitshalo ukuthi sizibambe siqine enhlabathini futhi sithole izakhamzimba ezibalulekile namanzi.
I-African Geranium ikhula kahle ezindaweni ezinezinga lokushisa eliphakathi nendawo ekhipha amanzi kahle. Ithanda izindawo ezinelanga eliningi kodwa ingabekezelela umthunzi oyingxenye. Njengoba itholakala esifundeni saseNingizimu Afrika, iye yajwayelana nezinselele zendawo yayo yokuhlala, okuhlanganisa nezikhathi zesomiso.
Ukutshala i-Pelargonium inquinans kungaba umsebenzi ovuzayo kokubili kubathandi bengadi kanye nalabo abanesifiso sezakhiwo zayo zokwelapha. Kungasakazwa ngembewu noma ngezicucu. Uma kukhula kusuka embewini, kungahlwanyelwa engxubeni ekhipha amanzi kahle futhi kugcinwe kumanzi kuze kube yilapho kuvela ukuhluma. Njengoba isitshalo sikhula, kubalulekile ukunikeza isikhala esanele sokuba izimpande zaso zikhule.
Kuwo wonke umlando, ama-inquinan e-Pelargonium abelokhu ethandwa ngenxa yezindlela zawo zokwelapha ezahlukahlukene. Abelaphi bendabuko basebenzise izingxenye ezahlukene zesitshalo ukudala amakhambi ezinkinga zokuphefumula, izimo zesikhumba, nokuningi. Amaqabunga neziqu zivame ukusetshenziselwa ukulungiselela itiye, ama-infusions, kanye neziqephu ezisebenzisa izakhiwo eziwusizo zezitshalo.
Nakuba i-Pelargonium inquinans okwamanje ingabhekwa njengesengozini yokuqothulwa, ukulahlekelwa yindawo yokuhlala kanye nokushintsha kwesimo sezulu ezindaweni zayo zomdabu kungaba nomthelela kubantu bayo esikhathini esizayo. Njengoba ukuqwashisa ngokubaluleka kwayo kwamasiko kanye nokwelapha kukhula, imizamo yokulondoloza nokutshala lesi sitshalo ngendlela eqhubekayo iba yinto ebaluleke kakhulu.
Funda Futhi: Izinzuzo eziyi-15 zezempilo ze-Erythrophleum suaveolens (Erythrophleum) kwezokwelapha
Izinzuzo Zempilo Yezokwelapha Ze-Pelargonium Inquinans (i-African geranium)

1. Impilo Yokuphefumula: Ama-inquinan e-Pelargonium asetshenziswa ngokwesiko ukunciphisa izinkinga zokuphefumula ezifana nokukhwehlela, umkhuhlane kanye ne-bronchitis. Amakhemikhali awo emvelo asiza ekuqedeni ukuminyana futhi adambise imigudu yokuphefumula ecasukile.
2. Ukuthuthukiswa Kwamasosha Omzimba: Lesi sitshalo siqukethe izakhiwo zokuqinisa amasosha omzimba ezisekela izindlela zokuzivikela zomzimba ezifweni nasezifweni.
3. Ilwa Nokuvuvukala: I-Pelargonium inquinans inezakhiwo zokulwa nokuvuvukala, okwenza ibe usizo ezimweni ezihilela ukuvuvukala, njenge-arthritis.
4. I-Antioxidant Ecebile: Njengoba inala yama-antioxidants, lesi sitshalo sisiza ekulweni nokucindezeleka kwe-oxidative, okuhlotshaniswa nezifo ezahlukahlukene ezingamahlalakhona.
5. Usizo Lokugaya Ukudla: Kuyaziwa ukuthi kusiza ekugayeni ukudla futhi kunciphise ukungakhululeki kwesisu, njengokuqunjelwa kanye nokungagayi kahle ukudla.
6. Ukuqeda Ukucindezeleka: Amakhemikhali anuka kamnandi kuma-inquinan e-Pelargonium anegalelo ekuphumuleni nasekunciphiseni ukucindezeleka uma esetshenziswa ku-aromatherapy.
7. Impilo Yesikhumba: Izithako zayo ezikhishwe zisetshenziswa phezulu ukuthuthukisa impilo yesikhumba, zixazulula izinkinga ezifana ne-acne, i-eczema, kanye namanxeba amancane.
8. Ukuphathwa Kobuhlungu: Izakhiwo zemvelo zokunciphisa ubuhlungu zezitshalo ziyenza ibe usizo ekuphatheni ubuhlungu obuncane kanye nekhanda elibuhlungu.
9. Ukulawulwa Komfutho Wegazi: Ezinye izifundo zisikisela ukuthi kungasiza ekulawuleni amazinga omfutho wegazi.
10. Isenzo Sokulwa Namagciwane: Ama-inquinans e-Pelargonium abonisa imiphumela yokulwa namagciwane, esiza ekuvikeleni umzimba ezifweni ezibangelwa amagciwane.
11. Induduzo Yokuya Esikhathini: Kukholakala ukuthi inciphisa ubuhlungu bokuya esikhathini kanye nokungakhululeki ngenxa yezakhiwo zayo zokukhulula imisipha.
12. Ukulwa Nokukhathazeka: Iphunga eliduduzayo lalesi sitshalo lingaba nemiphumela yokuzola, lisize ekunciphiseni ukukhathazeka futhi likhuthaze ukuphumula.
13. Imiphumela Yokukhipha Uketshezi Emzimbeni: Kungasebenza njengomuthi wokukhipha isisu omnene, okhuthaza ukusebenza kahle kwezinso kanye nokulinganisela koketshezi.
14. Ukwelapha Amanxeba: Uma isetshenziswa phezulu, ingase isekele inqubo yokuphulukiswa kwamanxeba amancane.
15. I-Anti-Fungal: Amanye amakhemikhali asePelargonium inquinans abonise umsebenzi wokulwa nesikhunta, okungenzeka ukuthi asize ekuthelelekeni kwesikhumba ngesikhunta.
16. Umsebenzi Wokuqonda: Iphunga lezitshalo lingaba nemiphumela emihle ekusebenzeni kwengqondo nasekugxiliseni ingqondo.
17. Umuthi wokulwa nokuqina kwemisipha: Kungasiza ekunciphiseni ukuqaqamba kwemisipha kanye nokuqaqamba.
18. Ukwelapha Ukungezwani Nomzimba: Kunganciphisa izimpawu zokungezwani komzimba ngenxa yezakhiwo zayo zokulwa nokuvuvukala.
19. Ukusekelwa Kwenhliziyo Nemithambo Yegazi: Ezinye izingxenye zingase zibe nomthelela empilweni yenhliziyo nemithambo yegazi.
20. Usizo Lokulala: Iphunga eliphumuzayo lingasiza ekuthuthukiseni ikhwalithi yokulala kanye nokubhekana nokungalali kahle.
Funda Futhi: Izinzuzo eziyi-10 zezempilo zeMilicia excelsa (African Teak) kwezokwelapha
Izindlela Zokusebenzisa Ukuthola Izinzuzo Zezempilo Ezinikezwayo ze-Pelargonium inquinans (i-African geranium)
1. Ama-Infusions etiye: Ukupheka amaqabunga abe yitiye eliduduzayo kunikeza indlela elula yokujabulela izinzuzo zalo zempilo. Faka amaqabunga omisiwe emanzini ashisayo bese uphuza i-infusion.
2. Ukwelapha Ngephunga Elimnandi: Ukuphefumula amakhemikhali anuka kamnandi ngamafutha abalulekile noma amaqabunga achotshoziwe kungakhuthaza ukuphumula nokukhululeka ekucindezelekeni. Sebenzisa i-diffuser noma uphefumule ngqo kusuka emaqabunga.
3. Ukusetshenziswa Kwezinto Ezisetshenziswayo: Ama-cream, amafutha okugcoba, noma amafutha abalulekile axutshwe ne-diluted angasetshenziswa esikhumbeni ngezinkinga ezihlobene nesikhumba. Yenza isivivinyo se-patch ngaphambi kokufaka ezindaweni ezinkulu.
4. Ukuphefumula Ngomusi: Ukuphefumula umusi ohlanganiswe ne-plants essence kunganikeza impumuzo yokuphefumula. Faka amaconsi ambalwa kawoyela obalulekile esitsheni samanzi ashisayo bese uphefumula umusi ngenkathi umboza ikhanda lakho ngethawula.
Imiphumela Engemihle Yokusebenzisa I-Pelargonium inquinans Isitshalo Semithi
1. Ukusabela Kokungezwani Nomzimba: Nakuba i-Pelargonium inquinans ngokuvamile ibhekwa njengephephile, abanye abantu bangase babe nokusabela okuncane kokungezwani komzimba noma ukuzwela isikhumba. Kunconywa ukwenza isivivinyo se-patch ngaphambi kokuyisebenzisa noma ukuyiphuza uma unomlando wokungezwani komzimba.
2. Ukubonisana Ngezimo Ezikhethekile: Abesifazane abakhulelwe nabancelisayo kufanele babonisane nochwepheshe wezempilo ngaphambi kokusebenzisa i-Pelargonium inquinans, njengoba imiphumela yayo kula maqembu ingase ingaqondakali ngokugcwele.
3. Ukuzwela: Abanye abantu bangase babe nokuzwela okukhulu ezingxubeni zezitshalo, okuholela ekungakhululeki okuncane kwesisu noma ukusabela kwesikhumba.
4. Ukucatshangelwa Kwesilinganiso: Ukusetshenziswa ngokweqile noma ukusetshenziswa kwesitshalo kungaholela emiphumeleni engafuneki. Ukunamathela kumithamo enconyiwe kubalulekile ukuze ugweme ukusabela okubi.
Inani Lokudla Okunempilo kwePelargonium inquinans (African Geranium)

1. Ama-carbohydrate: Amaqabunga neziqu ze I-Pelargonium inquinans cishe aqukethe ama-carbohydrate, ikakhulukazi njenge-fiber yokudla kanye noshukela omncane, okuhlinzeka ngomthombo omncane wamandla uma kusetshenziswa kumalungiselelo endabuko njengetiye noma ama-infusions.
2. Ifayibha: Amaqabunga alesi sitshalo kulindeleke ukuthi acebile nge-fiber yokudla, esiza ekugayweni kokudla, akhuthaze impilo yamathumbu, futhi angase aqinise amazinga kashukela egazini, yize inani elithile lingabhalwanga kahle.
3. Ama-Flavonoid: Njengelungu lomndeni wakwaGeraniaceae, I-Pelargonium inquinans cishe iqukethe ama-flavonoid, njenge-quercetin, asebenza njengama-antioxidants, anciphisa ukucindezeleka kwe-oxidative futhi asekele impilo yamangqamuzana.
4. Ama-Phenolic Compounds: Ama-phenolics, athathwe ngokuhlobene I-Pelargonium izinhlobo, cishe zikhona, zinikeza izinzuzo zokulwa nama-antioxidant ezingase zinciphise ukuvuvukala futhi zivikele ezifweni ezingamahlalakhona.
5. Amavithamini (iVithamini C): Amaqabunga angase abe nenani elincane levithamini C, esekela ukusebenza komzimba futhi esebenza njenge-antioxidant, yize izifundo eziqondile zokudla okunempilo ku Ama-inquinans ka-P. zinqunyelwe.
6. Amaminerali (i-Calcium): Amanani amancane e-calcium cishe akhona emaqabunga, anegalelo empilweni yamathambo kanye nokusebenza kwemisipha, ngokusekelwe kumaphethini ahlobene. I-Pelargonium izinhlobo.
7. Ama-Saponins: Ama-Saponins, avame ezitshalweni ze-Geraniaceae, angase abe khona, angase asekele impilo yomzimba noma anikeze imiphumela yokulwa namagciwane, yize indima yawo yokudla incane kakhulu.
8. Ama-Terpenoid: Ama-Terpenes, atholakala ezinhlotsheni ezihlobene ezifana I-Pelargonium graveolens, zingaba nomthelela ezimpahleni zokulwa nokuvuvukala noma zokulwa namagciwane, kodwa ngokuyinhloko ziyasebenza kunezinto ezibangela ukondleka emzimbeni kunokuba zibe nomphumela wokudla.
9. Ama-Alkaloid: Ama-alkaloid angase abe khona, anegalelo ezicini zokwelapha hhayi ekudleni. Lawa ma-compound adinga ukuphathwa ngokucophelela ngenxa yobuthi obungaba khona.
10. Amaprotheni: Amaqabunga angase abe nenani elincane lamaprotheni, asekela ukulungiswa kwezicubu, kodwa I-Pelargonium inquinans akuyona umthombo obalulekile wamaprotheni futhi isetshenziswa kakhulu kwezokwelapha.
Ubufakazi Besayensi kanye Nezifundo Zecala Nge-Pelargonium Inquinans
1. ULis-Balchin nabanye. (1998): Lolu cwaningo luhlole izakhiwo zokulwa namagciwane zamafutha abalulekile kusukela I-Pelargonium izinhlobo, okuhlanganisa nalezo ezihlobene Ama-inquinans ka-P.. Amafutha abonise umsebenzi obalulekile wokulwa namagciwane ngokumelene I-Staphylococcus aureus, okuphakamisa ukuthi kungenzeka ukuthi ukudla kugcinwe noma kusetshenziswe kwezokwelapha (Lis-Balchin, M., nabanye. (1998). Umsebenzi wokuqhathanisa wokulwa namagciwane wamafutha abalulekile e- I-Pelargonium izinhlobo. Ijenali Yocwaningo Lwamafutha Abalulekile, 10(6), 665-669).
2. UGoldblatt noManning (2000): Lo msebenzi ubhale phansi izici zezitshalo kanye nokusetshenziswa kwendabuko kwe- I-Pelargonium inquinans eNingizimu Afrika, iphawula indima yayo ekuhlobiseni imifino kanye nokusetshenziswa okulinganiselwe kwezokwelapha, yize izifundo ezithile zezokwelapha zingazange zenziwe (Goldblatt, P., & Manning, J. (2000). Izitshalo zaseKapa: Umbono wezitshalo zaseKapa zaseNingizimu Afrika. I-National Botanical Institute of South Africa).
Imibuzo Evame Ukubuzwa Mayelana Ne-Pelargonium Inquinans
1. Ingabe I-Pelargonium inquinans kuyadliwa?
Amaqabunga angasetshenziswa ngobuningi obuncane kumatiye noma ekufakweni kwemithi ezindaweni zendabuko, kodwa akuyona into yokudla ngokuyinhloko. Kudingeka uqaphele ngenxa yobuthi obungaba khona obuvela kuma-alkaloid.
2. Kuyini I-Pelargonium inquinans isetshenziselwa?
Ngokuyinhloko iyisitshalo sokuhlobisa, esithandwa kakhulu ngezimbali zaso ezibomvu kanye nokukhula kwezihlahla. Sinezindlela ezimbalwa zokusebenzisa imithi yendabuko, njengasetiyeni lezifo ezincane.
3. Kanjani I-Pelargonium inquinans ihluke kwezinye izinhlobo ze-geranium?
Luhlobo oluyinhloko lwe-zonal geraniums (I-Pelargonium x hortorum), enezimbali ezibomvu kanye nomkhuba wezihlahla, engenazo izimpawu zamaqabunga e-horseshoe ezivamile kuma-hybrid e-zonal.
4. Kuphi lapho I-Pelargonium inquinans ukukhula?
Njengoba itholakala e-Eastern Cape eNingizimu Afrika, ikhula kahle enhlabathini enelanga, ekhipha amanzi kahle futhi itshalwa emhlabeni wonke njengesitshalo sokuhlobisa ezingadini noma njengesitshalo sasekhaya.
5. Ithini I-Pelargonium inquinans ingasetshenziswa kwezokwelapha?
Inokusetshenziswa okulinganiselwe kwendabuko kwezifo ezincane, kodwa izakhiwo zayo zokwelapha azifundwa kangako uma kuqhathaniswa ne- I-Pelargonium sidoides noma I-Pelargonium graveolens.
6. Ingabe I-Pelargonium inquinans ubuthi?
Ujusi wesitshalo ungangcolisa futhi ubangele ukucasuka kwesikhumba. Ukuphuza inani elikhulu kungaholela ebuthi obubangelwa ama-alkaloid, ngakho-ke kufanele kusetshenziswe ngokucophelela.
7. Kungani ibizwa ngokuthi i-geranium ebomvu?
Leli gama libhekisela ezimbalini zalo ezibomvu ezigqamile, ezihlukanisa nezinye I-Pelargonium izinhlobo futhi zenze isitshalo sokuhlobisa esidumile.
8. Ithini I-Pelargonium inquinans ukutshala endlini?
Yebo, ingatshalwa njengesitshalo sasekhaya ekukhanyeni okukhanyayo, okungaqondile kanye nenhlabathi ekhipha amanzi kahle, okwenza ifaneleke ezitsheni noma ezingadini zangaphakathi.
Unemibuzo, iziphakamiso, noma iminikelo? Uma kunjalo, sicela uzizwe ukhululekile ukusebenzisa ibhokisi lokuphawula elingezansi ukuze wabelane ngemicabango yakho. Sikukhuthaza futhi ukuthi wabelane ngalolu lwazi nabanye abangase bazuze kulo. Njengoba singeke sikwazi ukufinyelela wonke umuntu ngesikhathi esisodwa, siyabonga kakhulu ngosizo lwakho ekusakazeni izwi. Siyabonga kakhulu ngokusekela kwakho nangokwabelana!
Isixwayiso: Lesi sihloko senzelwe izinjongo zemfundo nolwazi kuphela. Izinzuzo zezempilo ezichazwe zisekelwe ocwaningweni lwesayensi nolwazi lwendabuko. Azithathi indawo yeseluleko sochwepheshe bezokwelapha, ukuxilongwa, noma ukwelashwa. Njalo xhumana nochwepheshe wezempilo ngaphambi kokusebenzisa noma yimuphi umuthi wezitshalo noma wemvelo ngezinjongo zezokwelapha.
Funda Futhi: Isixazululo Somphumela Wemfucuza Yepulasitiki Emvelweni Yethu

